آموزش سرمایه گذاری, آموزش هوش مالی
چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم؟ بررسی انواع صندوق سرمایه گذاری پربازده
اسفند
در دنیای امروز ما، با توجه به شرایط اقتصادی و تورم، حفظ ارزش پول و کسب بازدهی مناسب از داراییها به یکی از مهمترین دغدغههای همه ما تبدیل شده است. بسیاری از افراد به دنبال راهی هستند تا بتوانند سرمایه خود را رشد دهند، اما شاید زمان، تخصص یا حوصله کافی برای بررسی مستقیم بازارهای مالی را نداشته باشند. در چنین شرایطی، یکی از بهترین و هوشمندانهترین ابزارها، استفاده از صندوقهای سرمایهگذاری است.
اما یکی از سوالات اصلی و بسیار مهمی که معمولاً برای افراد تازهکار و حتی باتجربهتر پیش میآید این است که واقعاً چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم؟ هر کدام از این صندوقها چه ویژگیهایی دارند و برای چه افرادی مناسب هستند؟ آیا همه صندوقها ریسک بالایی دارند یا میتوان با خیال راحت در آنها سرمایهگذاری کرد؟
ما در آکادمی رفالیان همیشه تلاش میکنیم تا پیچیدهترین مفاهیم مالی را به سادهترین و کاربردیترین شکل ممکن به شما آموزش دهیم تا بتوانید بهترین تصمیمات اقتصادی را برای آینده خود بگیرید. اگر شما هم به دنبال پاسخ این سوال هستید که چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم و میخواهید بدانید کدام یک از آنها دقیقاً مناسب شرایط و اهداف مالی شماست، از شما دعوت میکنیم تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید. در این مقاله به صورت جامع و دقیق به بررسی این موضوع میپردازیم تا بتوانید با دیدی باز و آگاهانه مسیر رشد مالی خود را انتخاب کنید.
صندوق سرمایه گذاری چیست؟ یک تعریف به زبان ساده
پیش از اینکه بخواهیم به این سوال پاسخ دهیم که چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم، بد نیست ابتدا با مفهوم خود صندوق آشنا شویم. به زبان خیلی ساده، صندوق سرمایهگذاری شرکتی است که پولهای خرد و کلان افراد مختلف را جمعآوری کرده و آنها را در مجموعهای از داراییهای مختلف مانند سهام، اوراق مشارکت، طلا و سپردههای بانکی سرمایهگذاری میکند.
مزیت اصلی این سیستم این است که پول شما توسط تیمی از تحلیلگران و مدیران مالی خبره مدیریت میشود. در واقع شما نیازی ندارید که خودتان هر روز بازار را رصد کنید و استرس نوسانات را به جان بخرید؛ بلکه کار را به کاردان میسپارید. این روش مخصوصاً برای کسی که هنوز فرصت کافی برای گذراندن دورههای آموزش ترید را نداشته، یک راهکار بینظیر و امن محسوب میشود.
واقعاً چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم؟
حالا که با مفهوم کلی صندوقها آشنا شدید، وقت آن است که به سراغ موضوع اصلی مقاله برویم و بررسی کنیم که در بازار سرمایه ایران چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم تا شما بتوانید شناخت خودتان را از این ابزارهای مالی بالاتر ببرید. در ادامه با هم انواع مختلف این صندوقها را بررسی خواهیم کرد:
1- صندوقهای سرمایهگذاری با درآمد ثابت
اولین پاسخی که در جواب به سوال چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم باید بدهیم، معرفی محبوبترین و کمریسکترین نوع آنها، یعنی صندوقهای درآمد ثابت است. این صندوقها بخش عمدهای از سرمایه جمعآوری شده (معمولاً بین ۷۰ تا ۹۰ درصد) را در داراییهای بدون ریسک مانند سپردههای بانکی و اوراق مشارکت دولتی سرمایهگذاری میکنند.
این صندوقها برای چه کسانی مناسب هستند؟ اگر شما یک سرمایه گذار محتاط هستید که اصلاً تحمل ریسک و از دست دادن اصل سرمایه خود را ندارید و در عین حال میخواهید سودی کمی بیشتر از سود سپردههای بانکی دریافت کنید، این صندوق بهترین انتخاب برای شماست. سود این صندوقها معمولاً به صورت ماهانه و منظم به حساب شما واریز میشود و خیالتان از بابت امنیت پولتان کاملاً راحت خواهد بود.
همچنین اگر پولی دارید که هنوز تصمیمی برای آن نگرفته اید اما به زودی ممکن است بخواهید آن را به کار انداخته و استفاده کنید، باز هم این صندوق ها برایتان مناسب است چون در مدت زمانی که در حال تصمیم گیری هستید، به شما کمک می کند بتوانید سودی را از خواب پول خودتان کسب کنید و ارزش آن کم نشود.
2- صندوقهای سرمایهگذاری سهامی
در ادامه بررسی اینکه چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم، به صندوقهای سهامی میرسیم. همانطور که از نامشان پیداست، این صندوقها حداقل ۷۰ درصد از دارایی خود را در بورس و روی سهام شرکتهای مختلف سرمایهگذاری میکنند که همین موضوع باعث می شود نسبت به صندوق های درآمد ثابت ریسک بالاتری داشته باشند اما سود آنها نیز بالاتر است.
این صندوقها پتانسیل این را دارند که در روزهای صعودی بازار، سودهای بسیار جذاب و بالایی را نصیب شما کنند، اما در روزهای نزولی نیز ممکن است با افت ارزش مواجه شوند. ورود به این صندوقها نیازمند داشتن دید بلندمدت است. اگر شما فردی ریسکپذیر هستید و میخواهید در بازار سهام حضور داشته باشید اما وقت تحلیل ندارید، این صندوقها گزینه مناسبی هستند.
البته اگر میخواهید درک بهتری از نحوه کارکرد این سهامها داشته باشید، استفاده از مقالات آموزش هوش مالی و تحلیل بازار در آکادمی رفالیان میتواند دیدگاه شما را به شدت تقویت کند. در کل این صندوق ها برای کسانی که می خواهند سرمایه گذاری بلندمدت داشته باشند و به دنبال سود ماهانه و یا سریع نیستند، کاملا مناسب است.
3- صندوقهای سرمایهگذاری مختلط
گاهی اوقات افراد میپرسند در بین گزینههای موجود چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم که نه خیلی پرریسک باشند و نه خیلی کمسود؟ پاسخ، صندوقهای مختلط است. این صندوقها حد وسط صندوقهای سهامی و درآمد ثابت هستند و در آنها هردو روش وجود دارد که باعث می شود ریسکی تضمین شده داشته باشند اما میزان سود بهتری نیز نسبت به صندوق درآمد ثابت داشته باشند.
مدیران این صندوقها سرمایه را به نسبتهای تقریباً برابر (مثلاً ۴۰ تا ۶۰ درصد) بین سهام بورس و اوراق با درآمد ثابت تقسیم میکنند. این موضوع باعث میشود که در زمان رشد بازار بورس، شما از سود سهام بهرهمند شوید و در زمان افت بازار، بخش اوراق با درآمد ثابت مانند یک ضربهگیر عمل کرده و جلوی ضررهای سنگین را بگیرد. این گزینه برای یک سرمایه گذار با سطح ریسکپذیری متوسط بسیار ایدهآل است.
4- صندوقهای سرمایهگذاری طلا
طلا همیشه در فرهنگ ما ایرانیان جایگاه ویژهای برای حفظ ارزش پول داشته است. در لیست اینکه چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم، صندوقهای طلا یکی از جذابترین گزینهها هستند. این صندوقها سرمایه شما را در گواهی سپرده سکه طلا و شمش طلا سرمایهگذاری میکنند.
مزیت بزرگ صندوقهای طلا این است که شما با پولهای کم (حتی ۵۰۰ هزار تومان) هم میتوانید در بازار طلا سرمایهگذاری کنید و نیازی نیست که حتما پول خرید یک گرم طلا را داشته باشید. علاوه بر این، دیگر نیازی به خرید فیزیکی طلا، نگهداری آن در گاوصندوق و نگرانی بابت سرقت یا تقلب در عیار آن ندارید. صندوق طلا به صورت قانونی و شفاف در بورس معامله میشود و بازدهی آن دقیقاً مطابق با نوسانات قیمت طلا و دلار در بازار است.
5- صندوقهای سرمایهگذاری شاخصی
شاید برایتان جالب باشد که بدانید یک مدل دیگر هم در پاسخ به اینکه چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم وجود دارد که به آن صندوق شاخصی میگویند. هدف این صندوقها این نیست که از بازار جلو بزنند، بلکه دقیقاً ترکیب داراییهای خود را طوری میچینند که بازدهی آنها برابر با بازدهی یکی از شاخصهای بورس (مثلاً شاخص کل) باشد.
این صندوقها هزینه مدیریت پایینتری دارند و برای افرادی مناسباند که معتقدند بازار بورس در بلندمدت رشد خواهد کرد و فقط میخواهند بازدهیای معادل میانگین کل بازار بورس دریافت کنند.
6- صندوقهای سرمایهگذاری جسورانه (Venture Capital)
این نوع صندوقها که به آنها صندوقهای خطرپذیر هم میگویند، پولهای جمعآوری شده را روی کسبوکارهای نوپا، استارتاپها و شرکتهای دانشبنیان سرمایهگذاری میکنند و قطعا می توانید بدانید که ریسک این صندوق ها بالاتر از روش های قبلی است چون ممکن است استارتاپ یا کسب و کار موردنظر رشد خوبی داشته و سود زیادی کسب کنید و یا ممکن است شکست بخورد.
اما اگر آن کسبوکاری که سرمایه را دریافت کرده موفق شود، سودهای نجومی و فوقالعادهای به همراه خواهد داشت. ورود به این صندوقها معمولاً به یک سرمایه گذار حرفه ای پیشنهاد میشود که به خوبی از ساختار کسبوکارها مطلع است و میتواند بخشی از سبد دارایی خود را به سرمایهگذاریهای پرریسک اختصاص دهد.
چگونه بهترین صندوق را برای خودمان انتخاب کنیم؟
تا به اینجا متوجه شدیم که چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم و با ویژگیهای هر کدام به خوبی آشنا شدیم. اما سوال مهمتر این است که حالا از بین این همه تنوع، کدام یک را باید انتخاب کنیم؟ برای انتخاب بهترین گزینه، باید چند پارامتر مهم را در خودتان بررسی کنید:
میزان ریسکپذیری شما: آیا تحمل این را دارید که فردا صبح بیدار شوید و ببینید سرمایهتان ۱۰ درصد در ضرر است؟ اگر پاسخ منفی است، صندوقهای درآمد ثابت برای شما ساخته شدهاند. اما اگر تحمل ریسک را برای رسیدن به سودهای بزرگتر دارید، صندوقهای سهامی را بررسی کنید.
مدت زمان سرمایهگذاری: سرمایهگذاری در صندوقهای سهامی و مختلط نیازمند یک دید بلندمدت (حداقل یک تا سه سال) است. اگر پولی دارید که ممکن است ماه آینده به آن نیاز پیدا کنید، فقط باید به سراغ صندوقهای درآمد ثابت بروید.
سطح دانش مالی: هرچند صندوقها توسط افراد حرفهای مدیریت میشوند، اما اینکه بدانید چه زمانی وارد چه صندوقی شوید، نیازمند آگاهی است. گذراندن یک دوره اصولی آموزش سرمایه گذاری میتواند به شما کمک کند تا چرخه اقتصاد را بشناسید و در زمانهای مناسب، داراییهای خود را بین صندوقهای طلا، سهامی و درآمد ثابت جابهجا کنید.
چرا سرمایهگذاری در صندوقها از سرمایهگذاری مستقیم بهتر است؟
دلایل زیادی وجود دارد که باعث میشود ما در آکادمی رفالیان همیشه استفاده از صندوقها را به ویژه برای افراد تازهکار توصیه کنیم. برخی از این مزایا عبارتند از:
مدیریت حرفهای: پول شما توسط تیمی از تحلیلگران مدیریت میشود که کار هر روزهشان رصد اقتصاد است.
نقدشوندگی بالا: برخلاف املاک یا داراییهای فیزیکی که فروش آنها زمانبر است، واحدهای صندوقهای سرمایهگذاری را میتوانید در سریعترین زمان ممکن به پول نقد تبدیل کنید.
صرفهجویی در زمان: دیگر نیازی نیست ساعتها پای چارت بنشینید یا درگیر پیچیدگیهای بازار شوید.
کاهش ریسک با تنوعبخشی: صندوقها پول شما را در دهها سهم و دارایی مختلف پخش میکنند و این موضوع باعث میشود که ریسک از بین رفتن سرمایه شما به حداقل برسد.
جمعبندی
در این مقاله از آکادمی رفالیان با هم به صورت مفصل بررسی کردیم که چند نوع صندوق سرمایه گذاری داریم و هر کدام از آنها دقیقاً چه وظیفهای دارند و برای چه افرادی مناسب هستند. از صندوقهای کمریسک درآمد ثابت گرفته تا صندوقهای پرریسک سهامی و صندوقهای جذاب طلا را با هم مرور کردیم تا بتوانید با دیدی بازتر برای سرمایههای ارزشمند خود تصمیمگیری کنید.
همیشه به یاد داشته باشید که موفقیت در بازارهای مالی تنها با آگاهی و آموزش به دست میآید. سرمایهگذاری آگاهانه میتواند آینده مالی شما و خانوادهتان را دگرگون کند. امیدواریم این مقاله به شما کمک کرده باشد تا بتوانید با توجه به اطلاعات گفته شده، بهترین انتخاب را داشته باشید و سبد سرمایهگذاری خود را به اصولیترین شکل ممکن بچینید.
سؤالات متداول
آیا سرمایهگذاری در صندوقها تضمین سود دارد؟
صندوقهای با درآمد ثابت معمولاً سودی قابل پیشبینی و تا حد زیادی تضمینشده (حداقل در سطح سود بانکی) دارند. اما در صندوقهای سهامی، مختلط و طلا هیچ تضمینی برای سود وجود ندارد و بازدهی آنها کاملاً به شرایط بازار و نوسانات اقتصادی بستگی دارد.
برای شروع سرمایهگذاری در صندوقها چقدر پول لازم است؟
یکی از بزرگترین مزیتهای صندوقهای سرمایهگذاری این است که شما میتوانید با مبالغ بسیار کم (در بسیاری از موارد حتی با ۵۰۰ هزار تومان) سرمایهگذاری خود را آغاز کنید. این قابلیت به همه افراد اجازه میدهد تا با هر سطح درآمدی، وارد دنیای سرمایهگذاری شوند.
برای خرید صندوقهای سرمایهگذاری باید چه کار کنم؟
برای سرمایهگذاری در صندوقهایی که در بورس معامله میشوند (صندوقهای ETF)، کافی است در سامانه سجام ثبتنام کرده و کد بورسی دریافت کنید. سپس از طریق پنل کارگزاری خود میتوانید نماد صندوق مورد نظر را جستجو کرده و به راحتی آن را خریداری کنید. برخی صندوقها نیز مبتنی بر صدور و ابطال هستند که باید از طریق سایت اختصاصی همان صندوق اقدام کنید.
آیا میتوانم همزمان در چند صندوق مختلف سرمایهگذاری کنم؟
بله، کاملاً. در واقع یکی از اصول مهم تشکیل سبد دارایی این است که سرمایه خود را بین انواع مختلفی از صندوقها تقسیم کنید. مثلاً بخشی را در صندوق درآمد ثابت، بخشی را در طلا و بخشی را در صندوق سهامی قرار دهید تا ریسک خود را به بهترین شکل کنترل کنید.